maandag 1 maart 2021

Corona-moe

Na een winterse week met sneeuw en ijs, is het weer omgeslagen in volop lente met aangename temperaturen.

Nog steeds is er een lockdown voor de Enktuin. Maar we snakken naar vrijheid en staan te trappelen om de tuin te betreden. Om moedeloos van te worden.

Soms moet je jezelf kietelen, want de ander doet het niet. Daarom heb ik van de week een bos tulpen gekocht. Laat dat nu net een mooi stilleven vormen om te schilderen:



donderdag 18 februari 2021

Permacultuur (5) Zeven verschillende plantlagen

Een belangrijk verschil van permacultuur met monocultuur is dat in permacultuur zoveel mogelijk lagen bij elkaar laten groeien.

De begroeiing wordt opgedeeld in zeven lagen:

1) Hoge bomen           Walnoten, tamme kastanje, fruitbomen

2) Lage bomen           Laagstam fruitbomen, hazelnoten

3) Klimplanten            Druiven, kiwi`s, passievrucht, hop

4) Struiken                  Rode en zwarte bessen, frambozen

5) Kruidlaag                Groente, kruiden en bloemen

6) Bodemkruipers       Komkommers, courgettes, aardbeien

7) Knolgewassen        Aardappelen, wortels, uien, knoflook

 

Aanleg van de struiklaag met onder andere frambozen:

Deze verschillende plantlagen verhogen de totale diversiteit van het systeem. Per vierkante meter wordt er meer zon opgevangen en levert een grotere opbrengst. 

 

vrijdag 5 februari 2021

Permacultuur (4) Toepassing kindertuinen

Tuinman Gerrit Roukens is enkele jaren geleden begonnen met het toepassen van de permacultuur ideeën bij een deel van de kindertuinen.


Hierbij staat het denken in een rondgaand systeem centraal. Zo worden kinderen op een leuke, leerzame manier in contact gebracht met de gedachte van duurzaamheid.

Het systeem van deze kindertuinen is gebaseerd op zelfonderhoud. Dit zorgt voor veel stabiliteit. Hoe beter de goede organismen op de goede plaats, hoe meer opbrengst en minder werk. 

Kijk ook: info@permacultuurnederland.org

donderdag 28 januari 2021

Permacultuur (3)

De 7 regels voor ecologisch tuinieren

Ecologisch tuinieren is voor iedereen met een tuin mogelijk. Als je rekening houdt met de volgende regels dan ben je al goed op weg: 

1. Draag zoveel mogelijk bij tot het herstel of het behoud van landschap en milieu

Kies zoveel mogelijk bomen, struiken en planten met eetbare vruchten, zaden of bessen.
Neem planten met bloemen die nectar en/of stuifmeel produceren.
Doornige en stekelige struiken geven bescherming voor vogels.
Maak rommelplekjes met stenen of met snoeihout.



2. Kies planten in functie van bodem en (micro)klimaat

Let op de eigenschappen van de bodem; de grondsoort, vochtigheid, zuurtegraad, voedselrijkdom.
Hou rekening met het klimaat; temperatuur (zonplaats), wind, schaduw, vochtigheid.

3. Zorg voor een gelaagde begroeiing; zo verhoog je de duurzaamheid en de ecologische waarde

Denk aan de boomlaag, struiklaag, kruidlaag en strooisellaag.

4. Hou rekening met de ecodynamiek van de planten

Sommige planten concurreren met elkaar, maar er zijn ook soorten die mekaar juist versterken.

5. Als je met de natuur samenwerkt, zal je tuin arbeidsarmer worden

In een ecologische tuin spreekt men van tuinbeheer in plaats van tuinonderhoud. Zo kunnen bodembedekkers onkruid tegen gaan en de vochtigheid op peil houden.

6. Herontdek de schoonheid van de natuur in je tuin

Wie een ecologische tuin aanlegt, zoekt niet alleen naar een kunstzinnige expressie, maar streeft ook naar opbouw of herstel van een stukje natuur. Heel veel plekken in de natuur zijn van een tijdloze schoonheid; geniet ervan.

7. Werk het harmonieuze samenleven van mens, plant en dier in de hand

Een tuin is een stukje extra leefruimte, waar de kinderen kunnen spelen, een lekker zitje, geurige kruiden en bloemrijke planten. Maar zorg ook voor plekjes voor de insecten, vogels en wellicht egels.

donderdag 21 januari 2021

Permacultuur (deel 2) ‘De Kleine Aarde’

De principes van permacultuur zijn niet nieuw. Al in de jaren 70 kan ik mij een schoolreisje herinneren naar de Kleine Aarde in Boxtel.
Hier begon men in 1973 te experimenteren met biologische landbouw, duurzaam bouwen en alternatieve energie, om het milieubewustzijn te bevorderen.

Voor milieuvriendelijke voedsel moet er driftig worden gespit en gewied in de biologische moestuin.

Opvallend was een soort iglo-achtige woning, dat verwarmt werd met biogas.

Tegenwoordig is dat niet bijzonder, maar destijds was het revolutioneel. Die principes werden toen wel erg geitenwollensokken gevonden. Nu in een nieuwe ‘zak’ gehesen is het wel erg hip om te tuinieren volgens de principes van de permacultuur.

Ook geven zij een seizoenstijdschrift "De Kleine Aarde" uit. Lezers kunnen direct aan de slag met de nieuwste doe-het-zelf-tips en energiebesparende oplossingen.


Hieronder een recept voor Yoghurtbrood:
500 g volkorenmeel
20 g gist
3 dl yoghurt
iets lauw water
2 theelepels zout

Maak de gist aan met een klein beetje lauw water ( de gist moet net oplossen). Zorg ervoor dat de yoghurt op kamertemperatuur is of verwarm hem au bain Marie. Maak op de gebruikelijke wijze een gistdeeg. Vorm een brood. Leg het op een ingevette bakplaat en laat het nog eens 45 minuten reizen. Bak het brood gaar en bruin bij 225 graden. Gedurende 30-40 minuten.

donderdag 14 januari 2021

Permacultuur

Nu het zeker tot in februari de Enktuin dicht zal zijn, is het wellicht tijd om de theoretische achtergronden van Permacultuur uit te lichten.

Zo’n tien jaar geleden is de toenmalige tuinman, Gerrit Roukens, begonnen met het aanleggen van een deel van de tuin met de principes van Permacultuur.



Wat is Permacultuur?

Permacultuur is een samengesteld begrip van de Engelse woorden Permanent en Agriculture en later verbreed tot (Permanent) Culture.

Daarbij staat duurzaamheid van de natuur centraal.

Permacultuur gaat uit van drie principes:

Zorg voor de aarde
Letterlijk de aarde als grond, maar ook de aarde in haar geheel.

Zorg voor de mens
Permacultuur als een ontwerpsysteem voor productiviteit en geeft toegang voor mensen tot hetgeen nodig is voor hun voortbestaan.

Eerlijke aandelen
Het principe van fair shares en betekent dat ieders verbruiksaandeel van de grondstoffen en hulpbronnen op onze planeet, eerlijk verdeeld wordt.

donderdag 7 januari 2021

3 Goede voornemens

Zeker tot 20 januari zal de Enktuin gesloten zijn. Maar deze lockdown geeft ons tijd om te filosoferen over het nieuwe jaar 2021.

Daarbij kwamen bij mij 3 goede voornemens naar boven drijven:

1. De vogels in eigen tuin verzorgen, met o.a:

  • ophangen van pinda’s en vogelvoer
  • tafelkleedje buiten uitkloppen; de kruimels vinden mussen zo lekker
  • vooral: genieten van al die vogels

2. Wat minder vlees eten

  • tegenwoordig genoeg alternatieven, vleesvervangers
  • ipv plakje worst, stukje tomaat of fruit

3. Alvast nadenken over het komend voorjaar

  • wanneer kan ik al voorzaaien en welke groente en kruiden
  • kruidenpotjes in de keuken
  • binnenshuis zaaien van sterrekers